Çankırı’da kışın kaç gün güneşli geçiyor, hiç saydınız mı? Bulutlu, sisli ve karlı günlerde güneş ışığı yeryüzüne yeterince ulaşmaz. Bu da D vitamini eksikliğini İç Anadolu’da oldukça yaygın hale getirir. D vitamini kemiklerden bağışıklığa, kaslardan ruh haline kadar pek çok alanda rol oynar. Eksikliğini fark etmek ve gidermek için bilmeniz gerekenler bu sayfada.
D vitamini ne işe yarar
D vitamini, kalsiyumun bağırsaklardan emilmesini sağlar. Yani kemik ve diş sağlığının temel taşıdır. Bunun yanında kas gücünü, bağışıklık sistemini ve hücre yenilenmesini de destekler. Eksikliğinde çocuklarda raşitizm, yetişkinlerde kemik erimesi riski artar. Sık hastalanma, kas ağrıları ve yorgunluk da eksikliğin belirtileri arasında sayılabilir.
Neden kışın daha çok eksiliyor
D vitamininin büyük kısmı, cildimiz güneş ışığıyla karşılaştığında vücutta üretilir. Kış aylarında güneş daha alçak açıyla gelir ve gerekli ışınlar yeryüzüne yeterince ulaşmaz. Üstelik soğukta vücudumuzun büyük kısmını kapatırız ve daha çok kapalı alanda kalırız. Bu nedenle kış sonunda D vitamini seviyesi genellikle en düşük düzeye iner.
Hangi besinlerde bulunur
D vitamini besinlerde sınırlı miktarda bulunur. En iyi kaynaklar yağlı balıklardır: somon, uskumru, sardalya ve hamsi. Yumurta sarısı, tereyağı ve bazı peynirler de az miktarda içerir. Güneşte kurutulmuş mantarlar da bir kaynaktır. Ancak sadece besinlerle yeterli D vitamini almak zordur. Bu yüzden güneşten faydalanmak ve gerektiğinde takviye kullanmak önemlidir.
Güneşten nasıl faydalanmalı
Yaz aylarında kollar ve bacaklar açıkken öğle saatlerine yakın kısa süreli güneşlenmek D vitamini üretimini destekler. Cildi yakacak kadar uzun kalmamak gerekir. Kışın açık ve güneşli günleri değerlendirmek, öğle arasında kısa bir yürüyüş yapmak da faydalıdır. Cam arkasından alınan güneş ışığı D vitamini üretmez, bunu da unutmayın.
Takviye kararı nasıl verilir
D vitamini takviyesine kendi kendinize başlamamalısınız. Fazla D vitamini de zararlı olabilir. Önce kan tahliliyle seviyeniz ölçülmeli, ardından doktorunuzun önereceği dozda takviye kullanılmalıdır. Beslenme planınızda D vitamini kaynaklarını artırmak ise bu tedaviyi destekler. D vitamini yağda çözünen bir vitamindir. Takviyeyi aç karnına değil, içinde biraz yağ bulunan bir öğünle almak emilimini kolaylaştırır. Kalsiyum ve magnezyum alımının da yeterli olması gerekir. Yoğurt, peynir, koyu yeşil yapraklı sebzeler ve kuruyemiş bu açıdan iyi destekçilerdir.
Bu konuyu kendi durumunuza uyarlamak isterseniz Çankırı diyetisyen başlıklı ana sayfamız iyi bir başlangıç olur.